Een pleidooi voor méér Klassieken in het onderwijs

 

Levenskunst voor iedereen!
Een pleidooi voor méér Klassieken in het onderwijs

Door Erik Langeveld

 

Een andere juweel uit de nalatenschap van de oudheid naast vissaus, de bikini en heel veel ander prachtigs is de cognitieve psychologie.

De Amerikaanse psycholoog Albert Ellis legde in 1955 de basis voor de cognitieve psychologie. Hij baseerde zijn Rationeel Emotieve Therapie (R.E.T.) op de denkers van de nieuwe Stoa uit de eerste eeuw na Christus: Seneca, Marcus Aurelius en vooral Epictetus. Met zijn directieve op snel resultaat gerichte behandelingswijze die lijnrecht tegenover Freuds toen nog almachtige psychoanalyse stond, was hij zijn tijd ver vooruit.

Grondgedachten van R.E.T en Stoa zijn gelijk: de mens houdt vast aan zijn irrationele gedrag, ook al gaat hij er aan ten onder. Dat komt doordat hij eisen stelt aan zichzelf, zijn omgeving en de wereld. Keer op keer vertilt hij zich en stelt hij zich doelen die buiten zijn macht liggen. Zo maakt hij zichzelf helemaal gek.

Ellis neemt Epictetus’ motto over: het zijn niet de gebeurtenissen die ons van streek maken, maar onze gedachten over die gebeurtenissen.
Maar hij gaat nog een stapje verder. Hij laat het niet bij de diagnose, dat hadden zijn illustere voorgangers al gedaan. Hij ontwikkelde een therapie om ons van onze neuroses af te helpen. Het ABC van R.E.T. is een effectieve manier om ons te helpen om van ons irrationele, lees: schadelijke, gedrag af te komen.

Daarbij staat A voor aanleiding ofwel datgene dat ons van streek maakt, B voor de bril of de beschouwing (Engels believe) waarmee we naar deze gebeurtenis kijken en C voor Consequentie op gebied van gedrag en gevoel.
Als we weten welke bril ons beeld zo vertekent en waarom we ons zo gedragen als we doen, kunnen we overgaan tot de therapie en gaan we verder met D: het disputeren met onszelf, het vervangen van onze schadelijke gedachten door onschadelijke gedachten. In plaats van ons te indoctrineren met schadelijke gedachten, leren we nu om ons met adequate gedachten te indoctrineren.
Het vervangen van eisen door wensen, daar gaat het om. Dat leidt tot E, effectieve helpende gedachten en uiteindelijk G, onschadelijk gedrag. Nee, er is geen F!

Doel van R.E.T.: onvoorwaardelijke acceptatie van onszelf en de wereld om ons heen en daarmee een gelukkiger leven.
R.E.T. betekent voor de moderne mens wat de stoïcijnse leefregels voor Grieken en Romeinen betekende: een steun om het leven aan te kunnen en overeind te blijven, ook al is het leven soms niet te harden.
Waarbij opgemerkt mag worden dat de wereld waarin de Romeinse burger zich bewoog wel een tikkeltje gevaarlijker was dan de onze, tenzij je in Mosul woont natuurlijk.
Wij mogen hier dan in veiliger omstandigheden leven, R.E.T. is en blijft een uitgelezen middel om ons, geteisterd door stress en burnout als we zijn, te helpen met onze welvaart en luxeproblemen.

We zouden makkelijker met onze psychische welvaartskwalen om kunnen gaan, als Klassieke talen in het middelbaar onderwijs verplicht werden gesteld.
Dus in plaats van minder hebben we juist behoefte aan méér klassieken.
Door Seneca, Marcus Aurelius en Epictetus aan scholieren aan te bieden, kweken we rationelere, gelukkiger mensen. Zo kan de maatschappij zich veel geld besparen! Slecht nieuws voor psychologen en andere hulpverleners, maar zoals die recent overleden voetballende stoïcijn al zei: elk voordeel hep se nadeel!



'Een pleidooi voor méér Klassieken in het onderwijs' has 1 comment

  1. 12 juni 2017 @ 16:23 Verhaal: Het ideale cadeau |

    […] in onszelf en onze eigen manier van er tegenaan kijken, is de basis geworden van de nogal populaire rationeel-emotieve therapie (RET). Als u daarmee nog niet zelf hebt kennisgemaakt, kunt u er bij de betere boekhandel een plank vol […]

    Reply


Would you like to share your thoughts?

Your email address will not be published.

Deze website is onderdeel van de Vereniging Classici Nederland en gerealiseerd door X11 Creatie.