Twee jaar na Selfie

‘Klassieke talen en cultuur vormen en verbinden. Dat doen ze met machtige verhalen, met sterke beelden en belangrijke vragen. De klassieken verbinden de wereld van vroeger en vandaag, verbinden je eigen wereld met die van de ander. Ze openen je ogen voor wat je deelt met elkaar, in de samenleving van nu. Ze rusten je uit voor je rol in de maatschappij van morgen. De klassieken vormen je voor het leven dat voor je ligt.’

Twee jaar geleden werkte het VCN-Volgteam deze kernboodschap verder uit in Selfie met Sappho. Het is al vaker gezegd: daarna boekten we met de uitwerking van onze plannen tijdelijk geen voortgang, omdat het proces van de curriculumherziening feitelijk stillag.

Het denken over de klassieken in het onderwijs ging onder de classici echter wel voort. Het gedachtegoed van Selfie met betrekking tot de integratie van taal en cultuur wordt steeds breder gedragen. Dit bleek ook tijdens de examenbesprekingen, toen verschillende collegae de wens uitspraken deze integratie ook graag te zien in de examens Grieks en Latijn.

Ook de confrontatie tussen het vreemde en het eigene, zo wezenlijk voor ons onderwijs, krijgt daarin een steeds duidelijkere plaats. Dat is heel goed te zien aan de moderne methoden Grieks en Latijn. Wie deze methoden vergelijkt met de gangbare methoden van 4 à 5 decennia geleden, ziet een immense ontwikkeling van het vak. Het onderwijs heeft een enorme sprong voorwaarts gemaakt in diepgang en verrijking van inzichten in onze eigen maatschappij.

De gedachtevorming over de grenzen van het vak gaat voort. Dat blijkt ook wel uit discussies die steeds weer gevoerd worden over het gymnasiale onderwijs, zoals naar aanleiding van het recente opiniestuk van David Rijser in NRC en de daaropvolgende reacties. Dat geeft alleen maar aan hoe belangrijk het is op korte termijn een vervolg te gaan geven aan Selfie met de integratie van taal en cultuur in nieuwe eindtermen.

Samen met OIKOS, de onderzoekschool van de universitaire studie Griekse en Latijnse Taal en Cultuur (GLTC), bekijkt de VCN hoe we leerlingen uit milieus die geen gymnasiale achtergrond hebben, kunnen bereiken. We zien goede kansen als we die leerlingen op jongere leeftijd kunnen informeren. Een werkgroep Klassieken in het basisonderwijs onderzoekt de opties. Voor de classici liggen hier ongekende mogelijkheden om een bijdrage te leveren aan het vergroten van de kansengelijkheid. Op dit gebied zien we al de nodige initiatieven. Het bekendste is dat van Kurano Bigiman, die in Amsterdam Zuidoost een gymnasium gestart is dat zo succesvol is dat hij gekozen is tot Amsterdammer van het Jaar 2020.

Om de kansengelijkheid in het onderwijs te stimuleren spreken de Onderwijsraad en de Onderwijsinspectie in hun recente rapporten over een mogelijke driejarige brugklasperiode. Het eerder deze week gepresenteerde coalitieakkoord spreekt van “stimuleren (van) brede en verlengde brugklassen met oog voor de talenten van elke leerling. We bevorderen doorstroom en differentiatie om leerlingen maximale kansen te geven in het voortgezet onderwijs”.

Gedachten als van het nieuwe kabinet, de Onderwijsraad en Onderwijsinspectie kunnen extra mogelijkheden bieden om leerlingen in contact te brengen met de wereld van de klassieken. Wel is het van belang dat de beleidsmakers zich goed realiseren dat voor het bereiken van het eindexamenniveau Grieks en Latijn hoe dan ook jarenlang diepgaand onderwijs nodig is: leerlingen moeten bekend raken met complexe talen en met rijke culturele achtergronden. Vanuit deze perspectieven denkt de VCN uiteraard graag mee over eventuele verdere plannen voor een brede brugklas.

Docenten in Nederland zijn voortdurend bezig het onderwijs te versterken en classici doen hun uiterste best om hun vak inhoudelijk te vernieuwen en te verbeteren. Wat dat betreft is er in de 2 jaar na Selfie juist niet zoveel veranderd: de classici blijven even enthousiast hun kennis van de klassieke oudheid en de relatie met onze moderne maatschappij aan de jonge generatie overdragen. Hun VCN staat klaar om in 2022 vanuit nieuwe perspectieven in gesprek te gaan met het aanstaande kabinet en deze te vertalen in toekomstgerichte eindtermen voor de klassieken.


'Twee jaar na Selfie' has no comments

Be the first to comment this post!

Would you like to share your thoughts?

Your email address will not be published.

Deze website is onderdeel van de Vereniging Classici Nederland en gerealiseerd door X11 Creatie.